Bác sĩ robot và trợ lý AI ‘thay máu’ y tế Trung Quốc

Robot phẫu thuật Toumai, do Shanghai Microport Medbot phát triển, đã biến điều tưởng như không thể này thành hiện thực. Theo ông Liu Yu, Phó chủ tịch điều hành công ty, với công nghệ viễn thông tiên tiến, Toumai cung cấp hình ảnh có độ nét cao theo thời gian thực, giúp bác sĩ điều khiển robot với độ chính xác tối đa. Nền tảng này đã thực hiện thành công khoảng 300 ca phẫu thuật từ xa, mở ra cơ hội điều trị cho bệnh nhân ở những khu vực xa xôi, nơi thiếu hụt bác sĩ chuyên môn cao.

AI Định Hình Tương Lai Ngành Y Tế

Không chỉ dừng lại ở phẫu thuật, AI đang dần trở thành trợ lý đắc lực trong các bệnh viện Trung Quốc, cải thiện khả năng chẩn đoán và lập kế hoạch điều trị. Bệnh viện Nhi Bắc Kinh gần đây đã ra mắt “bác sĩ nhi khoa AI” đầu tiên, đóng vai trò như một trợ lý nghiên cứu lâm sàng. Hệ thống này phân tích hồ sơ bệnh án theo thời gian thực, đưa ra khuyến nghị điều trị với độ chính xác cao dựa trên sự đồng thuận của các chuyên gia y tế.

Tại Bệnh viện Đại học Y Liên minh Bắc Kinh, AI đang cách mạng hóa quy trình đánh giá và chẩn đoán các rối loạn thần kinh. Bằng cách sử dụng camera tốc độ cao và thuật toán trí tuệ nhân tạo, các bác sĩ có thể phát hiện sớm các triệu chứng của Alzheimer và Parkinson, giảm thiểu nguy cơ chẩn đoán sai. Hơn 100.000 lượt đánh giá thần kinh đã được thực hiện, chứng minh tiềm năng to lớn của AI trong việc theo dõi và hỗ trợ điều trị dài hạn.

Sự kết hợp giữa robot phẫu thuật và trí tuệ nhân tạo không chỉ nâng cao chất lượng dịch vụ y tế mà còn giúp thu hẹp khoảng cách về chuyên môn giữa các khu vực, tạo ra bước ngoặt trong ngành y tế Trung Quốc.

Các ứng dụng AI không chỉ giới hạn ở chẩn đoán. Trong y học phục hồi chức năng, robot khung xương hỗ trợ bệnh nhân phục hồi khả năng vận động. Các mô hình AI đang được triển khai trong tư vấn sức khỏe tâm thần, đặc biệt là cho các nhóm dễ bị tổn thương như trẻ em bị bỏ lại ở khu vực nông thôn. Ủy ban Y tế Quốc gia đã nêu ra 84 trường hợp sử dụng AI tiềm năng trong chăm sóc sức khỏe, nhấn mạnh vai trò của AI như một trợ lý, nhưng không thay thế chuyên môn của con người.

AI cũng có thể xử lý và phân loại bệnh nhân, giúp giảm thiểu nguồn nhân lực cần sử dụng. Tại Ô Trấn, tỉnh Chiết Giang, một bệnh viện vận hành bởi trí tuệ nhân tạo với ít hơn 10 bác sĩ, sử dụng chẩn đoán hỗ trợ AI để cải thiện độ chính xác và hiệu quả. Các xét nghiệm chức năng gan dựa trên AI cho phép can thiệp sớm hơn đối với các bệnh như gan nhiễm mỡ.

Một mô hình AI tại Thượng Hải thậm chí đã “đậu” kỳ thi cấp phép y tế quốc gia, chứng minh tiềm năng hỗ trợ bác sĩ. Bằng cách xử lý một lượng lớn tài liệu y tế và dữ liệu bệnh nhân, hệ thống AI có thể cung cấp hỗ trợ chẩn đoán, giảm thời gian cần thiết để phát hiện và điều trị bệnh.

Chuyên gia tiếp cận AI với tâm thế cẩn trọng

Tuy nhiên, các chuyên gia nhấn mạnh rằng AI vẫn nên là công cụ hỗ trợ. Bệnh viện Bắc Kinh ghi nhận trường trẻ phải nhập viện hai lần mà không tìm ra bệnh. Sau đó, bác sĩ mới chẩn đoán bệnh nhi gặp một dạng bệnh tự miễn hiếm gặp. Trong khi đó, AI có thể kết luận điều này trong vài phút. Dù vậy, quyết định cuối cùng vẫn nằm trong tay bác sĩ.

Dù đem lại những tiến bộ vượt bậc, việc áp dụng nó trong y học cũng mang lại nhiều thách thức. Các chuyên gia cảnh báo về những rủi ro tiềm ẩn, chẳng hạn chẩn đoán sai và lo ngại về quyền riêng tư dữ liệu.

Tiến sĩ Shen Min, giám đốc khoa bệnh hiếm gặp tại Bệnh viện Đại học Y Liên minh Bắc Kinh, nhận định AI không thể thay thế chẩn đoán sắc bén của một bác sĩ lành nghề. Các mô hình AI y tế đòi hỏi dữ liệu đa chiều, có độ chính xác cao, nhưng vẫn thiếu hụt các bộ dữ liệu chất lượng cao để đào tạo thuật toán AI.

Nhận thức được những rủi ro này, Trung Quốc đã đưa ra các biện pháp quản lý nghiêm ngặt. Cục Quản lý Sản phẩm Y tế Quốc gia thiết lập các hướng dẫn phân loại phần mềm y tế AI, trong khi Ủy ban Y tế Quốc gia nhấn mạnh việc xác thực dữ liệu rất quan trọng.

“Vẫn còn thiếu dữ liệu chất lượng cao và cơ chế ứng dụng trong thế giới thực cũng cần được thiết lập”, ông You Mao, phó giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Phát triển Y tế Quốc gia Trung Quốc, lưu ý.

Nỗ lực của Trung Quốc trong việc ứng dụng AI vào y tế đang giải quyết những thách thức quan trọng, từ dân số già đến sự chênh lệch trong phân bổ nguồn lực y tế. AI đang nâng cao hiệu quả, cải thiện độ chính xác chẩn đoán và giúp việc chăm sóc sức khỏe đẳng cấp thế giới dễ tiếp cận hơn. Tuy nhiên, việc cân bằng giữa đổi mới và an toàn cho bệnh nhân vẫn là điều tối quan trọng với nước này.

Bằng cách đảm bảo giám sát chặt chẽ và duy trì AI như một công cụ hỗ trợ, không thay thế con người, Trung Quốc đang định hình tương lai của chăm sóc sức khỏe thông minh – trao quyền cho bác sĩ, mang lại lợi ích cho bệnh nhân và duy trì các tiêu chuẩn cao nhất về y đức.

(Theo Xinhua, Global Times, ECNS)